بیماری‌های لثه

Gum Disease
بیماری پریودنتال یا بیماری لثه به بیماری اطلاق می‌شود که به وسیله پلاک میکروبی (ماده‌ای بی‌رنگ و چسبنده به سطح دندان)، به وجود می‌‌‌آید. زمانی که باکتری‌ها شروع به رشد می‌کنند، بافت لثه در اطراف دندان ملتهب می‌شود. اگر التهاب درمان نشود می‌تواند به بافت لثه و استخوان‌های اطراف آن آسیب بزند. در نهایت عدم درمان ممکن است سبب تحلیل لثه یا از دست دادن دندان شود.
انواع بیماری‌های لثه
:ژینژیویت (Gingivitis) التهاب لثه خفیف‌ترین شکل از بیماری پریودنتال است که باعث خونریزی هنگام مسواک زدن، قرمزی و تورم لثه‌ها می‌شود. این حالت اغلب به دلیل بهداشت دهان نامناسب ایجاد می‌شود و معمولاً ناراحتی زیادی را به دنبال ندارد. فاکتورهای مختلفی از جمله دیابت، مصرف سیگار، افزایش سن، زمینه ژنتیکی، بیماری‌های سیستمیک، استرس، تغذیه نامناسب، بلوغ، نوسانات هورمونی، بارداری، سوء مصرف مواد، عفونت HIV و مصرف داروهای خاص می‌تواند زمینه ساز التهاب لثه شود.
:پریودنتیت (Periodontitis) پریودنتیت حالت پیشرفته و درمان نشده ژینژیویت است. مواد سمی تولید شده توسط باکتری‌های موجود در پلاک می‌تواند باعث تخریب بافت‌های لثه و استخوان ‌شود. در نهایت، این فرآیند تخریبی می‌تواند سبب لق شدن و افتادن دندان‌ها شود. Gum disease
انواع پریودنتیت
پریودنتیت مهاجم: از دست دادن سریع بافت‌های حمایت کننده دندان و تخریب بافت استخوانی همراه با تمایل فامیلیال از ویژگی‌های معمول این عارضه است. پریودنتیت مزمن:
معمول‌ترین نوع پریودنتیت که در افراد با سن بیش از 45 سال ایجاد می‌شود. پریودنتیت مزمن موجب التهاب در بافت‌ لثه و تخریب پیشرونده بافت استخوانی می‌شود. پریودنتیت مرتبط با بیماری‌های سیستمیک:
در این حالت، بیماری پریودنتال می‌تواند به عنوان علامتی از یک بیماری یا حالت خاص، در بیماران تظاهر کند. بیماری‌های سیستمیک مانند ناراحتی‌های قلبی، تنفسی و دیابت با این نوع از پریودنتیت همراه است. بیماری پریودنتال نکروزان:
این شکل از بیماری به سرعت گسترش می‌یابد و معمولاً در افراد مبتلا به HIV، سوء تغذیه، بیماری‌های مرتبط با سرکوب سیستم ایمنی و استرس مزمن مشاهده می‌شود. مشخصه این بیماری، نکروز بافت لثه است که لیگامان پریودنتال، بافت‌های ژینژیوال و استخوان آلوئولار را درگیر می‌کند.
عوامل ایجاد کننده بیماری‌های لثه
علت اصلی بیماری‌های پریودنتال، پلاک دندانی است. سایر عوامل خطر ساز عبارتند از:
  • سن: افراد مسن‌تر با احتمال بیشتری به بیماری‌های پریودنتال مبتلا می‌شوند.
  • داروها: برخی داروها مثل داروهای ضد بارداری، ضد افسردگی و داروهای قلبی می‌تواند سلامت دهان و دندان را تحت تأثیر قرار دهد. بعضی داروها نیز با کاهش تولید بزاق دهان باعث بروز عارضه می‌شوند.
  • دیابت، بیماری‌های قلبی و عروقی، بیماری‌هایی مانند ایدز، سرطان و آرتریت روماتوئید.
  • استعمال سیگار و دخانیات.
  • استعداد ژنتیکی.
  • استرس.
  • سوء تغذیه و چاقی.
  • تغییرات هورمونی در دوره‌های بلوغ، بارداری و یائسگی.
علائم بیماری‌های لثه
بیماری لثه اغلب بدون مشکل و درد است. به همین دلیل، اغلب بیماران نسبت به وجود آن اطلاع و آگاهی ندارند. همین مسأله اهمیت کنترل‌های دوره‌ای دندانپزشکی را دو چندان می‌کند. نشانه‌های هشدار دهنده اولیه (نشانه‌های ژینژیویت) عبارتند از:
  • لثه‌ها قرمز و متورم می‌شوند
  • خونریزی حین مسواک زدن، نخ دندان کشیدن یا خوردن غذاهای سفت
نشانه‌های هشدار دهنده پیشرفته (نشانه‌های پریودنتیت) عبارتند از:
  • دندان‌های سست و لق که خوردن غذا را با مشکل مواجه می‌کنند.
  • آبسه پریودنتال و لثه
  • وجود زخم و عفونت در دهان
  • پایدار ماندن بوی بد تنفس
  • طعم ناخوشایند داخل دهان
پیشگیری از بیماری‌های لثه
  • مسواک زدن: مسواک کردن دندان‌ها و زبان بعد از وعده‌های غذایی
  • استفاده از نخ دندان: کشیدن نخ دندان حداقل یک بار در روز به حذف ذرات غذا و پلاک‌های موجود در فضای بین دندان‌ها و امتداد خط لثه (جایی که مسواک به آن دسترسی ندارد)، کمک می‌کند.
  • استفاده از دهان شویه‌ها
  • شناسایی عوامل خطر: عواملی مانند سن، سیگار کشیدن، رژیم غذایی، ژنتیک و ...
  • مراجعه منظم به یک پریودنتیست: سالانه یک بار، ارزیابی پریودنتال جامع (Comprehensive Periodontal Evaluation- CPE) را توسط یک متخصص پریو انجام دهید. شناسایی زود هنگام بیماری لثه باعث حفاظت از دندان‌ها و لثه‌های شما می‌شود.
ارزیابی جامع پریودنتال چیست؟
در سال 2011، آکادمی پریودنتولوژی‌آمریکا بیانیه ارزیابی جامع پریودنتال را منتشر کرد که بر اساس آن دندانپزشک متخصص می‌تواند ارزیابی جامعی از سلامت بافت‌های اطراف دندان به دست آورد. ارزیابی پریودنتال جامع یا CPE شامل بررسی موارد زیر است:
  • دندان‌‌ها
  • پلاک‌های دندانی
  • لثه‌ها
  • نحوه گاز گرفتن
  • وضعیت بافت استخوانی
  • عوامل خطر
  • چرا به یک ارزیابی جامع پریودنتال نیازمندیم؟ تحقیقات نشان داده است که بین بیماری پریودنتال با دیگر بیماری‌های التهابی مزمن مثل دیابت، بیماری قلبی- عروقی و بیماری تنفسی ارتباط مستقیم وجود دارد. بنابراین درمان هر چه سریع‌تر التهابی که بیماری پریودنتال را سبب می‌شود، اهمیت بالایی دارد. چرا که می‌تواند به سلامت کلی بدن کمک کند. متخصص پریو با انجام CPE، ارزیابی دقیقی از وضعیت بهداشت دهان و بافت‌های اطراف دندان شما به دست می‌آورد تا در صورت نیاز اقدامات درمانی انجام شوند. Gum Disease